
زگیل مقعدی؛ علائم، علل و روشهای درمان
زگیل مقعدی یکی از شایعترین بیماریهای مقاربتی در جهان است. این زائدههای کوچک و ناراحتکننده که در داخل و اطراف ناحیه مقعد رشد میکنند، نشانه ابتلا به ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) و زگیل تناسلی هستند. شایعترین مسیر انتقال این ویروس، رابطه جنسی مقعدی با فرد آلوده است. اگر اطلاعات کافی درباره این بیماری ندارید، حالا زمان آن است که با زگیل مقعدی آشنا شوید! در این مقاله، به بررسی علائم و دلایل ابتلا، روشهای نوین و مؤثر درمان و همچنین راهکارهای پزشکی و خانگی برای مدیریت زگیلهای مقعدی میپردازیم.
📞 0912-020-1734
در بیمارستان مجازی ایران، کیفیت، سرعت و تخصص را در اولویت قرار دادهایم.
با اطمینان به ما بسپارید و تجربهای بینظیر از خدمات حرفهای و مطمئن را داشته باشید.
زگیل مقعدی یا کندیلوم آکومیناتا چیست؟
زگیل مقعدی (Anal warts) زائدهای کوچک است که در داخل یا اطراف ناحیه مقعد رشد میکند و علت اصلی آن ورود ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) به بدن است. نام علمی این زگیل «کندیلوم آکومیناتا» است و معمولاً از طریق تماس جنسی یا تماس مستقیم پوست با فرد آلوده منتقل میشود.
این نوع زگیل تناسلی در مراحل اولیه ممکن است هیچ علامتی نداشته باشد. برجستگیهای کوچک اطراف مقعد گاهی آنقدر جزئی هستند که فرد برای مدتی متوجه آنها نمیشود. با پیشرفت عفونت و افزایش تعداد و اندازه زگیلها، علائمی مانند خارش، حساسیت و خونریزی ظاهر میشود که تشخیص را آسانتر میکند. زگیل مقعدی معمولاً ابتدا در یک نقطه ایجاد شده و به مرور میتواند به سایر نواحی اطراف دستگاه تناسلی گسترش یابد.
آشنایی با انواع زگیلهای مقعدی
انواع زگیلهای مقعدی را میتوان در یکی از این دو دستهبندی گنجاند: زگیل داخل مقعد یا زگیل کنار مقعد.
۱. زگیل داخل مقعد
زگیلهای داخل رکتوم اغلب با علائمی مانند سوزش، درد، خونریزی و خارش شدید همراه هستند و هرگونه تحریک، از جمله رابطه جنسی مقعدی، میتواند این علائم را تشدید کند. تماس مستقیم با این زگیلها میتواند منجر به انتقال ویروس HPV شود و حتی در حین زایمان طبیعی ممکن است ویروس از مادر به نوزاد منتقل شود. یکی از روشهای دقیق برای تشخیص زگیل داخل مقعد، انجام معاینه مقعدی یا آنوسکوپی است.
۲. زگیل تناسلی کنار مقعد
زگیلهای خارجی مقعد بهصورت برجستگیهای کوچک و نرم اطراف دهانه رکتوم ظاهر میشوند و ممکن است سطحی صاف یا شبیه گلکلم داشته باشند. این زائدهها معمولاً دردناک نیستند، اما میتوانند با خارش و سوزش آزاردهنده همراه باشند. اگر علائم زگیل تناسلی در اطراف مقعد قابل مشاهده باشند، پزشک برای بررسی سلامت ناحیه داخلی رکتوم، معاینه مقعدی انجام میدهد.
علائم زگیل مقعدی در مردان و زنان
زگیل مقعدی در داخل و اطراف حفره مقعد بهصورت برجستگیهای کوچک شروع به رشد میکند. این برآمدگیها در ابتدا بسیار کوچک و نامحسوس هستند، اما با گذر زمان کنار هم قرار میگیرند و ظاهری شبیه گلکلم پیدا میکنند. رنگ زگیلها میتواند هلویی، زرد، صورتی، قهوهای روشن یا همرنگ پوست نواحی اطراف باشد.
معمولاً زگیل تناسلی بدون درد است و ممکن است مدتها در بدن باقی بماند بدون آنکه فرد متوجه آن شود. گاهی با علائمی مانند خارش، خونریزی، ترشحات غیرعادی یا احساس توده در ناحیه مقعد همراه است، اما معمولاً دردناک نیست. همزمان با رشد زگیلها در اطراف مقعد، زنان ممکن است زائدههایی روی فرج، واژن یا دهانه رحم مشاهده کنند و مردان نیز ممکن است زائدههایی روی آلت تناسلی، کیسه بیضه، رانها یا کشاله ران داشته باشند که از نشانههای مهم زگیل مقعدی در مردان و زنان محسوب میشوند.
علت بهوجودآمدن زگیل مقعدی
بر اساس آمار مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریها (CDC)، حدود ۹۰ درصد زگیلهای مقعدی ناشی از ورود ویروس HPV نوع ۶ و ۱۱ به بدن هستند. این عفونت مقاربتی میتواند از طریق تماس جنسی، رابطه دهانی، رابطه مقعدی و حتی تماس مستقیم پوست با فرد آلوده منتقل شود، حتی زمانی که هیچ علامت ظاهری از زگیل یا ضایعه در بدن فرد آلوده مشاهده نمیشود و ویروس بهصورت غیرفعال حضور دارد.
تشخیص زگیل مقعدی: چگونه میتوان مطمئن شد؟
پزشک در ابتدا با معاینه فیزیکی و دیداری سعی میکند تشخیص دهد که فرد به ویروس HPV مبتلا شده است یا خیر. گاهی برای دقت بیشتر، کمی محلول اسید استیک (سرکه) روی زائدههای گوشتی مالیده میشود تا با تغییر رنگ آنها به سفید، نواحی آلوده بهتر مشخص شوند. در برخی موارد، برای بررسی زگیلهای داخل کانال مقعدی، آنوسکوپی انجام میشود و همزمان ممکن است آزمایش پاپاسمیر برای بررسی کامل ناحیه لگن تجویز شود.
اگر وضعیت زگیلها مشکوک باشد یا به درمانهای اولیه پاسخ ندهد، پزشک از روشهای دقیقتر مانند بیوپسی استفاده میکند. در این روش با نمونهبرداری از بافت آسیبدیده، تشخیص قطعی صورت میگیرد.
روشهای درمان زگیل مقعدی
روش درمان زگیل مقعدی بسته به تعداد، اندازه و علائم زائدهها توسط پزشک تعیین میشود. در برخی موارد، بدن خودبهخود ویروس را دفع کرده و زگیلها از بین میروند، اما در بسیاری از موارد برای کنترل بیماری و جلوگیری از گسترش آن، درمان سریع ضروری است. در ادامه رایجترین روشهای درمان زگیل مقعدی در مردان و زنان را بررسی میکنیم:
۱. درمان موضعی زگیل مقعدی
اگر زائدهها کوچک بوده و علائم خفیف باشند، پزشک درمان موضعی را آغاز میکند. داروهای معمول شامل:
- پماد ایمیکیمود
- محلول یا ژل پودوفیلوکس
- پماد سینکاتچینز
استفاده از داروهای موضعی بدون تجویز پزشک در ناحیه حساس مقعد ممنوع است. حتماً دستورالعمل پزشک را با دقت رعایت کنید.
۲. کرایوتراپی (سرمادرمانی)
در مراحل پیشرفته، پزشک از نیتروژن مایع برای انجماد و خشک کردن زگیلها استفاده میکند. همچنین گاهی محلولهای اسیدی مانند تریکلراستیک اسید یا بیکلراستیک اسید برای سوزاندن و تخریب بافت زگیل به کار میروند.
۳. لیزردرمانی
لیزر سریعترین و مؤثرترین روش برای درمان زگیل مقعدی داخلی و خارجی است. در این روش، نور متمرکز و پرانرژی زائدهها را خشک کرده و از بین میبرد. معمولاً در شرایط پیشرفته یا زگیلهای بزرگ از این روش استفاده میشود.
۴. جراحی زگیل مقعدی
اگر زائدهها داخل کانال مقعد باشند یا اندازه آنها بزرگ باشد، پزشک جراحی را پیشنهاد میدهد. بعد از جراحی، چند روز استراحت لازم است و مدت بهبودی به شدت زگیل و نوع جراحی بستگی دارد.
۵. درمان خانگی
روشهای طبیعی و کمتهاجمی برای کاهش علائم زگیل مقعدی شامل استفاده از:
- روغن درخت چای
- فندق افسونگر
- چای سبز
- سیر
- سرکه سیب
- آلوئهورا
- پوست موز
- زردچوبه
این روشها میتوانند به کاهش خارش، سوزش و اندازه زائدهها کمک کنند، هرچند اثربخشی آنها نسبت به روشهای پزشکی محدودتر است.
عوارض زگیل مقعدی
زگیل تناسلی علاوه بر تأثیرات جسمانی، میتواند سلامت روان فرد را نیز تحتتأثیر قرار دهد و موجب احساس خجالت، استرس، اضطراب و کاهش اعتمادبهنفس شود. در مراحل پیشرفتهتر، این عارضه میتواند بر باروری اثر منفی گذاشته و روابط زناشویی را دچار اختلال کند.
از نظر جسمانی، یکی از مهمترین عوارض ویروس HPV ابتلا به عفونت و سرطان مقعد است. سرطان مقعد بهدلیل تغییرات غیرطبیعی سلولهای مقعد، که به آن دیسپلازی مقعد گفته میشود، ایجاد میشود و ابتلا به ویروس HPV عامل اصلی این تغییرات است.
برخی سویههای پرخطر HPV ممکن است مدتها در بدن بهصورت خاموش باقی بمانند و علامتی نداشته باشند. تشخیص زودهنگام این ویروس میتواند از پیشرفت آن به سمت سرطان مقعد جلوگیری کند. واکسیناسیون بهموقع و پیگیری علائم اولیه نیز به کاهش خطر گسترش زگیل مقعدی در فرد و شریک جنسی کمک میکند.
کلام آخر
زگیل مقعدی در مراحل اولیه معمولاً تهدید جدی برای زندگی محسوب نمیشود و با واکسیناسیون و مراجعه سریع به پزشک میتوان پیش از شدت گرفتن علائم و بروز عوارض جدیتر، بیماری را کنترل کرد. اگر به این عارضه مبتلا هستید، آماده تغییر سبک زندگی، رعایت دقیق بهداشت شخصی و شروع روند درمان تحتنظر پزشک متخصص باشید. در وبسایت بیمارستان مجازی ایران، پزشکان و متخصصان باتجربه در حوزه سلامت جنسی و بیماریهای مقاربتی آماده ارائه خدمات به شما هستند. همین حالا جلسه مشاوره آنلاین خود را آغاز کنید و با راهکارهای پزشکی و خانگی مؤثر برای درمان زگیلهای مقعدی آشنا شوید.
سلامتی در طول زندگی مهمترین دارایی ماست و مراقبت از خود مسئولیتی است که بر دوش هر فردی قرار دارد.
بیمارستان مجازی ایران با هدف ارائه خدمات پزشکی به صورت آنلاین و در دسترس برای تمام افراد، در تلاش است تا با کمترین هزینه و سریعترین زمان ممکن، خدمات درمانی را به شما ارائه دهد. این بیمارستان مجازی با استفاده از فناوریهای پیشرفته، قادر است تا با بهترین کیفیت، مشاورهها و درمانهای پزشکی را به شما ارائه کند. با تیمی از پزشکان متخصص و کارشناسان پزشکی، بیمارستان مجازی ایران به شما این امکان را میدهد که بدون نیاز به مراجعه حضوری، در اسرع وقت و با صرفهجویی در هزینهها، از خدمات پزشکی بهرهمند شوید.
این خدمات شامل مشاوره آنلاین با پزشکان متخصص، دریافت نسخههای پزشکی، بررسی علائم بیماریها، و پیگیریهای درمانی به صورت مجازی است که میتوانید از هر کجا و در هر زمان از آن استفاده کنید. بیمارستان مجازی ایران به شما کمک میکند تا با کاهش هزینهها و زمان مورد نیاز برای درمان، به راحتی به مراقبتهای بهداشتی دسترسی پیدا کنید. هدف اصلی این بیمارستان، فراهم آوردن خدمات بهداشتی با کیفیت بالا و دسترسی آسان به مراقبتهای پزشکی برای همه افراد است.